تایتل قالب
جایی برای فراموش کردن!


پیش نوشت:هشت مرحله یادگیری بدون فراموشی ارائه شده توسط دانشگاه هاروارد که فراموشی را تقریبا به صفر میرساند.لطفا با دقت این مراحل را پیگیری نمایید و از نتایج آن شگفت زده شوید.

هاروارد

1-نگاه اجمالی به کل کتاب
این مرحله زمانی ست که یک کتاب را برای اولین بار تهیه میکنید. در این مرحله، کتاب را بررسی مختصری می نمایید تا
بفهمید درباره چیست؟ چه موضوعاتی دارد؟
نگاهی به فهرست می اندازید تا ببینید دارای چند فصل است؟ کتاب چند صفحه دارد؟ و اطلاعاتی از این دست را درباره کتاب بدست
می آورید.

البته کتابی که از قبل با آن آشنا هستید و یا قسمتی از آنرا خوانده اید، نیازی به این مرحله ندارد. این مرحله ممکن است یک دقیقه
زمان ببرد، یا شاید پنج دقیقه و یا بیشتر. این زمان، بستگی به حجم کتاب دارد.
2-بررسی اول ّیه یک فصل یا یک بخش از کتاب
در مرحله ی دوم، بخشی را که می خواهید بخوانید انتخاب می کنید. سپس عنوان فصل را نگاه می کنید. تیترها و قسمتهایی که
درشت تر از دیگر مطالب نوشته شده را می بینید. به مطالبی که رنگی نوشته شده دقت میکنید و در انتهای فصل هم اگر خلاصه یا
نتیجه گیری و یا پرسشی وجود داشت به آن هم نگاهی میاندازید.
در این مرحله، متن خوانده نمی شود. تنها یک سری اطلاعات اولیه از این فصل بدست می آید. منظور از اطلاعات اولیه آنست که
بفهمید موضوع مطالب این فصل درباره چیست؟ احتمالاً یک یا دو دقیقه و یا حتی بیشتر طول خواهد کشید. این نیز بستگی به حجم
آن فصل از کتاب یا قسمت مورد نظر دارد. در بعضی مواقع که حجم فصل زیاد است _بعنوان مثال ۵۰یا ۶۰صفحه_ می توانید
آنرا به چند قسمت کوچکتر تقسیم کنید.
3-سؤال گذاری
در مرحله ی سوم با توجه به اطلاعاتی که از مرحله ی دوم بدست آورده اید، چند سوال در ذهنتان طرح می کنید و یا روی کاغذ
می آورید، شاید این سوالات خیلی کلی باشند و یا شاید اساساً جواب آنها درون متن نباشد.
هدف از این کار، ایجاد تمرکز در هنگام مطالعه است. با این کار، هنگام مطالعه، تمرکز بیشتری خواهید داشت و بهتر مطالب را
درک می کنید، زیرا ناخودآگاه به دنبال پاسخ سؤالات خود خواهید بود. تمام دانشمندان و مخترعین، بخاطر سؤالات ذهنی شان و
فعالیتهای غیر ارادی که برای رسیدن به پاسخ داشته اند، به موفقیت دست یافته اند. ایجاد سؤال در ذهن، شما را به سوی پاسخ
هدایت می کند.
سوال گذاری، کنجکاوی و خلاقیت می آفریند. همه دیده بودند که سیب از درخت می افتد، اما به آن توجه نمی کردند. نیوتن برای
این رویداد، سؤال ایجاد کرد "چرا سیب از درخت به پایین افتاد؟"
4-خواندن متن
در این مرحله متن را بخوانید. به هر نکتۀ کلیدی که رسیدید همان لحظه آنرا یادداشت نمایید. آنرا به بعد موکول نکنید، بایستی
همان لحظه که نکته ی مهمی را دیدید، اینکار را انجام دهید و البته سعی کنید کلمات کلیدی را یادداشت نمایید. هنگام خواندن، روی
قسمتهایی که متوجه نشدید، معطل نشوید و یا برنگردید تا دوباره آن را بخوانید. فقط یک علامت سوال (؟) در کنار قسمت مورد
نظر قرار دهید.
گاهی اوقات ممکن است در ادامه، توضیح ابهام خود را مشاهده نمایید و بدین صورت آنرا برطرف نمایید و اگر توضیحی نیز در آن
مورد وجود نداشته باشد، راهکار آن نیز ارائه خواهد شد؟ در این مرحله نکات مهم را به شکل خطی پشت سر هم یادداشت نمایید.
در این مرحله، الگوی یادآوری یا طرح شبکه ای هنوز وارد نشده است.
5- بازنگری

مرحله ی پنجم، مرحله ی بازنگری است. در این مرحله، نکاتی که در مرحله ی قبل نوشته بودید را یک بار مرور می نمایید تا
ببینید آیا با دیدن آن کلمات کلیدی، قادرید جملات و مطالب مربوط به آنها را به یاد آورید یا خیر؟ اگر توانستید که عالی ست،
اما اگر نتوانستید، دوباره به متن مراجعه کرده و جمله یا عبارتی که دربارۀ آن نکته است را مطالعه می نمایید و در صورتی هم که
احتیاج به تصحیح داشت، این کار را انجام می دهید.
علت اینکه با دیدن کلمات کلیدی، جملۀ مربوط به آنرا به یاد نمی آورید دو چیز است:
1-کم یادداشت کرده اید یا
2-بد یادداشت کرده اید.
در مورد اول بعنوان مثال بایستی ۵نکته را یادداشت می کردید ا ّ ما ۳نکته را نوشته اید و یادداشتتان ناقص است. برخی افراد به
گونه ای یادداشت برداری میکنند که بعداً خودشان نیز نمی دانند منظورشان چه بوده
و در مورد دوم، نکته ای یادداشت کرده اید که کلیدی و مهم نبوده است.
6- الگوی یادآوری
در این مرحله، مطالبی که در مرحله ی چهارم یادداشت کرده اید و در مرحله ی پنجم مورد بررسی و بازنگری قرار داده اید را بر
روی یک الگوی یادآوری وارد می نمایید که به "نقشه ذهنی" معروف است.

نقشه ذهنی

نقشه ذهنی2
7- تفکر و امتحان
مرحله ی هفتم، مرحلۀ تفکر و امتحان است. خود را درباره ی آنچه بدست آورده اید، مورد آزمایش قرار دهید. بدین صورت که
الگوی ترسیم شده در قسمت قبل را در ذهن ترسیم نموده و روی کاغذ بیاورید.
اینکار را از شاخه های اصلی شروع می کنید و وارد شاخه های فرعی می شوید و هر جزء را یک به یک رسم می نمایید. ممکن
است بعضی بخشها را از یاد برده باشید. ایرادی ندارد، ابتدا سعی کنید آنرا به خاطر آورید و اگر چیزی به یادتان نیامد، به نقشه ی
ذهنی خود برگردید و آنرا مشاهده کنید و طرح خود را تکمیل نمایید. در این حالت، ذهن شما، دریافت بهتری خواهد داشت و کلمات
کلیدی بهتر و به مدت طولانی تری در ذهنتان خواهد نشست.این تلاش برای به خاطر آوری، بسیار مفید و مؤثر است. شاید برایتان
پیش آمده که امتحانی را داده اید که یک سؤال آنرا نتوانسته اید پاسخ دهید. هر چقدر فکر کرده اید، پاسخ آن به یاد شما نیامده
است. آنروز، بعد از امتحان که به کتاب مراجعه کردید، با تعجب دیدید که جواب آنرا بلد بودید، اما در لحظه ی امتحان، چیزی به
یاد نمیآوردید. مدتها بعد، امکان دارد پاسخ سؤالاتی را که در امتحان داده بودید را فراموش کنید، ا ّ ما پاسخ این سوال را هرگز از
یاد نمی برید.
دلیل این موضوع آنست که شما روی این سؤال خیلی فکر کرده بودید و ذهن شما با آمادگی و تشنگی ای که از آن تفکر بدست
آورده بود، جواب سوال را به خوبی فهمید و برای مدت طولانی آنرا نگهداری کرد.
8- مرور

در مرحله ی مرور الگویی که رسم کرده بودید را همانند یک معلم برای خودتان یا شخص دیگری توضیح دهید.
هفت مرحله ی قبل، مراحل یادگیری بودند و بایستی بدانید که یادگیری نمی تواند ضامن یادآوری باشد. مرحله ی مرور که همان
یادآوری است را بلافاصله پس از مرحله ی امتحان انجام دهید.
فرایند ادارک در سه مرحله شکل میگیرد:


خواندن، یادگیری، یادآوری


خیلی از افراد در دو مرحله ی اول مشکل خاصی ندارند، یعنی مطالب را میخوانند و یاد هم میگیرند. اما زمان یادآوری دچار
مشکل می شوند.
مرحله ی مرور که همان یادآوری است، چند قسمت دارد که در صورت درست اجرا شدن، نتیجۀ باورنکردنی از آن می گیرید.
در این مرحله، جدیت نقش مهمی دارد، یعنی بایستی با جدیت، همه ی مراحل را انجام دهید.
با توجه به منحنی فراموشی ابینگهاوس (نمودار بالا)، مراحل مرور و تعداد آن بصورت زیر می باشد.
1- مرور بلافاصله بعد از تفکر و امتحان است،
2- بعد از ۲۴ساعت یکبار دیگر الگوی یادآوری را مرور می نمایید،
3- یک هفته ی بعد، بار دیگر الگوی یادآوری را مرور می کنید،
4- یک ماه بعد، دوباره مرور را انجام می دهید،
5- پس از گذشت چهار ماه از مرور قبل، یکبار دیگر الگو را مرور می کنید.


ارسال نظر آزاد است، اما اگر قبلا در بیان ثبت نام کرده اید می توانید ابتدا وارد شوید.
شما میتوانید از این تگهای html استفاده کنید:
<b> یا <strong>، <em> یا <i>، <u>، <strike> یا <s>، <sup>، <sub>، <blockquote>، <code>، <pre>، <hr>، <br>، <p>، <a href="" title="">، <span style="">، <div align="">

آنچه مینویسم، صرفا دیدگاه شخصی من است و نه تنها در آینده مسئولیت آن را نمی پذیرم و ممکن است دیدگاهم تغییر کند، بلکه حتی امروز هم بر صحت و دقت آن اصرار ندارم. آنچه اینجا میخوانید، بیشتر فکرهایی است که به کلمه تبدیل شده تا در آینده، بتوانم مجدد به آنها مراجعه کنم و فرصت بیشتر و بهتری را به اندیشیدن در مورد آنها اختصاص دهم.